Fobia
Nowy Teatr, WarszawaCzas trwania
Miejsce
Teatr Współczesny, Duża Scena

Markus Öhrn i Karol Radziszewski przedstawiają brutalną lekcję historii mało znanej. Fobia to spotkanie dwóch odmiennych praktyk artystycznych. Przerysowany, ostry, wręcz kreskówkowy język wizualny Markusa Öhrna i researchersko-dokumentalna praktyka Karola Radziszewskiego, skupiającego się na nieheteronormatywnej, nieopowiedzianej historii Polski. Spektakl w typowy dla Markusa Öhrna sposób zbudowany jest z trzech epizodów. Fag Fightersi, czyli różowa bojówka gejowska z projektu Radziszewskiego, który rozwija od 2007 roku, konfrontują się z członkami rodziny oraz przedstawicielami świata biznesu i sztuki.
Fobia to ironiczna krytyka społeczeństwa. Twórcy przyglądają się zagadnieniu przemocy i stygmatyzującym stereotypom dotyczącym osób LGBTQ+, Fag Fightersi przejmują język nienawiści na własny użytek. Krytyczne spojrzenie twórców na te trzy obszary: rodzinę, biznes i kulturę, jest pretekstem do przyjrzenia się tematowi eksploatacji grup mniejszościowych. Podyktowanej chęcią budowania ich kosztem kapitału symbolicznego, bogacenia się lub wzmacniania autorytetu. Jednym z tematów jest tak zwany pinkwashing, gdy korporacje międzynarodowe, żerując na chorobliwym konsumpcjonizmie, promują swoje marki symulując wsparcie osób LGBTQ+.
Czym jest zatem homofobia? Czy tylko nienawistną przemocą okazywaną wprost, czy może ukrytym aspektem scenariuszy integracyjnych pisanych przez osoby heteronormatywne? Markus Öhrn i Karol Radziszewski fundują nam jazdę rollercoasterem wśród stereotypów, pozornej tolerancji, rzekomej akceptacji i innych naszych, jak najbardziej słusznych przekonań.
Spektakl dla widzów dla widzów pełnoletnich. Ostrzeżenia dotyczące treści: wulgarny język, przemoc, przemoc seksualna, krew.
Koncepcja: Markus Öhrn, Karol Radziszewski
Reżyseria: Markus Öhrn
Scenariusz: Markus Öhrn, Karol Radziszewski
Scenografia/Kostiumy: Markus Öhrn, Karol Radziszewski
Współpraca scenograficzna i kostiumograficzna: Saskia Hellmann
Obrazy: Karol Radziszewski
Muzyka: Michał Pepol, Bartek Wąsik
Maski: Makode Linde
Charakteryzacja: Monika Kaleta
Inspicjent: Łukasz Jóźków
Asystentki reżysera: Anna Lewandowska, Angelika Mizińska
Producentki: Anna Skała, Angelika Mizińska
Projekt plakatu: Karol Radziszewski
Projekt programu: Renata Motyka
Tłumaczenie wierszy i piosenek na język angielski: Marek Kaźmierski
Redakcja tekstu angielskiego: Dominika Gajewska
Przygotowanie i realizacja napisów: Zofia Szymanowska
obsada:
Wojciech Kalarus
Ewelina Pankowska
Piotr Polak
Magdalena Popławska
Jan Sobolewski
premiera: 7 listopada 2023 r.
Spektakl z napisami w języku polskim i angielskim.
„Oglądamy cudownie perwersyjną we wszystkich znaczeniach tego słowa rzecz o tytułowej fobii, ściślej – homofobii, niebędącej wcale wyłącznie mową nienawiści – jak się może wydawać, a przyjmującej formy rozmaite - choćby w biznesie - pinkwashingu (stosunkowo - uhm - mocna scena obyczajowo ale bardziej socjologicznie, zapraszamy do teatru korporacje!) czy – w kulturze – jak się słusznie zauważa - budowania kapitału na nośnym temacie LGBTQ+.
Ze trzy razy wcisnęło mnie mocniej w fotel, a raz nabrałem głęboko powietrza w płuca, gdyż jest NAPRAWDĘ grubo. Ale spektakl jest po prostu świetny, momentami nieprawdopodobnie zabawny ( a przez to oczywiście bardzo smutny), fantastycznie zagrany, logiczny, konsekwentny i – jakkolwiek to zabrzmi – pouczający. A że nieprawdopodobnie wulgarny? Cóż, nie wchodzi się do teatru bezkarnie, prawda?Jestem tą jazdą bez trzymanki po prostu zachwycony.”
Rafał Turowski dla e-Teatr.pl
„Markus Öhrn, zgodnie ze swoją metodą sceniczną, ponownie ubrał aktorów w odbierające im indywidualność maski i wyposażył w syntezatory zmieniające głos (dorzucając jeszcze rzeczone kominiarki od Radziszewskiego), by przy użyciu odczłowieczonych figur opowiadać o czymś głęboko ludzkim – zakłamaniu naszej wspaniałej cywilizacji.”
Anna Sańczuk dla VOGUE.PL
Nagrody i festiwale:
GRAND PRIX 17. edycji Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego BOSKA KOMEDIA w Krakowie 2024
Za odwagę w artystycznej prowokacji, która nakłuwa społeczną wrażliwość i rozszerza jej granice, każąc dostrzec tematy dotychczas ignorowane.
14 maja 2024 – 64. Kaliskie Spotkania Teatralne / Teatr im. Wojciecha Bogusławskiego, Kalisz
11 czerwca 2024 – Divadelná Nitra, Bratysława (Słowacja)
25-26 czerwca 2024 – Biennale Teatro 2024, Wenecja (Włochy)
6-7 grudnia 2024 – Międzynarodowy Festiwal Teatralny Boska Komedia, Kraków (Polska)
25 maja 2025 – 39. Dni Sztuki Współczesnej, Białystok (Polska)
22 października 2025 – Teatr Wybrzeże, Gdańsk (Polska)
5-6 grudnia 2025 – Dom Sztuk Współczesnych Trafó, Budapeszt (Węgry)